گزارش اولین جلسه گام اول طرح مطالعاتی حرف ناب

دوشنبه, 03 آبان 1395 21:55 نوشته شده توسط 
رای دادن به این مورد
(0 رای)

 

 

گزیده ی مباحث مطرح شده در اولین جلسه ی طرح حرف ناب با محوریت آزادی ونهضت آزادی بخش اسلام
استاد رضوانی مقدمه ی بحث را با تعریف آزادی آغاز کردند و بیان کردند که در یک نگاه کلی آزادی به معنای "نبود مانع " است. سپس آزادی را به دو نوع آزادی معنوی و اجتماعی تقسیم کرده و در ادامه هر قسم آن را تشریح و به بیان رابطه میان این دو نوع پرداختند.


در کلام شهید مطهری آزادی اجتماعی به این معنی است که نباید افرادی در جامعه باشند تا مانع رشد و تکامل سایرین گردند و آن ها را استثمار کنند یعنی قوای فکری و جسمی او را در جهت منافع خودشان به کار گیرند در صورتی که یکی از در طول تاریخ ، یکی از گرفتاری های بزرگ بشر این بوده که افراد نیرومند از قدرتشان در جهت به خدمت گرفتن دیگران ، استفاده کرده و آن ها را برده ی خود قرار داده و میوه ی وجود آن ها را که باید متعلق به خودشان باشد به نفع خود چیده اند و اساسا کلمه ی "استثمار" نیز به همین معنی است ؛ یعنی چیدن میوه ی دیگری ، میوه ی درخت وجود هرکسی ، یعنی محصول کار و فکرش ، که باید مال خودش باشد ؛ حالا درست است که در گذشته ی تاریخ قومی به قوم دیگر حمله و آن را استثمار میکرده و قانون الغای بردگی هم امضا شده اما امروزه باز هم استثمار وجود دارد و تنها شکل و نام آن عوض گردیده وگرنه هویتش عوض نشده است ؛ چرا که به راحتی در دنیای کنونی مشهود است که قدرتمند باید قدرتمندتر شود و ضعیف تر نیز ضعیف تر و نتایجش در موضوعات مختلفی مانند اقتصاد آزاد پدیدار است حال آنکه باید اسمش را بگذاریم دموکراسی و نه استثمار.


در ادامه استاد به آزادی معنوی پرداختند و آن را " آزادی انسانیت از حیوانیت " معنا کردند . آزادی معنوی برخلاف آزادی اجتماعی است که انسان بقیه را آزاد کند بلکه در این نوع، انسان، خودش را ازخودش آزاد می کند. در اینجا بحث مرکب بودن انسان مطرح می گردد که شاهد وجود چنین چیزی حالاتی مانند مراقبه ی نفس ، توبه ، ملامت نفس و... است . با توجه به این مسئله ، انسان میتواند خود را از زنجیر گناهان رها کرده و به آزادی معنوی برسد.
در بخش دیگر سخنان ، استاد به رابطه ی بین آزادی معنوی و اجتماعی پرداختند وبیان کردند که اساسا آزادی اجتماعی بدون آزادی معنوی ممکن نیست چرا که تا انسان نتواند خود را از منفعت طلبی و طمع درون آزاد کند و چگونه میتواند مانع آزادی دیگران نباشد و از روی منفعت طلبی و حرصی که اسیر آن است آزادی دیگران را به غارت نبرد؟!


سپس استاد راهکاری که را بشر برای رسیدن به آزادی معنوی پیش رو دارد بیان کردند که عبارت اند از: وضع قوانین ، بالا بردن سطح فکر مردم و زدودن نادانی آن ها نسبت به گرفتن حق آزادی خود و اصلاح کردن جهان بینی و اصطلاحا طرز فکر فلسفی و بیان شد که با وجود این سه راهکار باز هم آزادی اجتماعی برای بشر به وجود نخواهد آمد تا وقتی که بشر بنده ی منفعت طلبی اش است و طمع بر انسانیت او غلبه دارد. در اینجا یکی از شرکت کنندگان سوالی مطرح کردند که قابل توجه است ؛ ایشان پرسیدند: چرا وضع قوانین به تنهایی نمی تواند آزادی اجتماعی را به همراه داشته باشد و استاد در پاسخ گفتند در وضع قانون جامعه به دو گروه تقسیم میشوند: کسانی که مشمول قانون میگردند و باید آن را اجرا کنند و وضع کنندگان و ناظران آن.
حال درست است که افراد اگر به قانون پایبند نباشند مجازات میگردند اما چه کسی وضع کنندگان آن را کنترل می کند؟ پس تا وقتی که وضع کنندگان به آزادی معنوی نرسند باز هم نمی توان با قانون به تنهایی به آزادی اجتماعی رسید.
شهید مطهری در بخشی از سخنانشان داستانی می آورند که: هنگام بازگشت امام علی ازجنگ صفین ، ایشان به شهر انبار –واقع در عراق کنونی و ایران قدیم- رسیدند. عده ای از بزرگان شهر به استقبال خلیفه ی خود آمدند که به زعم آنان ، جانشین سلاطین ساسانی شده بود و در جلوی مرکب امام می دویدند ؛ اما خطاب به آنان گفتند که چرا این کار را می کنید ؟ گفتند: آقا این احترامی است که ما به بزرگان و سلاطین خود میگزاریم. امام فرمودند : نه این کار را نکنید ؛ این کار، شما را پست و ذلیل می کند ؛ چرا خودتان را در مقابل من که یکی مثل شما هستم خوار و ذلیل می کنید ؟ شما با این کارتان به من خوبی نکردید بلکه بدی کردید. در این جا استاد رضوی پرسیدند که اگر رفتن به استقبال بزرگان و حاکمان بد است چرا ما نیز همین کار را برای مثال در سفرهای رئیس جمهورها انجام میدهیم؟ بعد از پاسخ دانشجویان به سوال ، استاد پاسخ را این گونه دادند که هشدار حضرت به آنان منع استقبال از حاکم نبوده چرا که مثلا در تاریخ داریم که پیامبر به مدینه هجرت کردند و عده ای به استقبال ایشان آمدند و مورد مذمت هم واقع نشدند بلکه امام بینشی که پشت این کار بود را مذمت کردند چرا که اولا در روایت آمده بزرگان شهر این کار را انجام دادند و نه مردم عادی و ثانیا آنان دلیل انجام این کار را عادتی مطرح کردند که از قبل داشتند که برای اظهار خاکساری به حکام به استقبالشان میرفته اند که هر دو موضوع ناشی از وجود نظام طبقاتی در دوره ی ساسانیان بوده بنابراین نوع نگاهی که این عمل از آن صادر شده با تشابهات امروزی قابل قیاس نیست و اساسا نباید مقایسه گردد.
موضوع مطرح شده ی بعدی نهضت آزادی بخش اسلام است.


همه میدانند که اصولا شروع هر چیزی بسیار مهم است بنابراین شروع ابلاغ دین نیز به وفور مهم تر میگردد حال ، حسن ابتدای دین را خداوند چه چیزی قرار دادند ؟ پیامبر در اولین سخنانشان فرمودند : یا ایها الناس!قولوا لااله الا الله تفلحوا .
این شعار دین اسلام و نقطه ی آغاز آن است. انتخاب شعار باید چند استاندارد داشته باشد اول اینکه نمایانگر آن اقدام باشد دوما اصل و اساس کار را بیان کند سوما رسا و بلیغ و در عین حال کوتاه باشد و چهارم اینکه ساده و گویا نیز باشد ؛ حال ببینید چه زیبا جمله ی "لا اله الا الله" به عنوان شعار دین از طرف خدا به پیامبر وحی گردید! همانطور که میدانید این شعار مرکب از یک نفی و یک اثبات است.عصیان است و تسلیم. هم نه و هم بلی . آزادی است و بندگی و این یعنی بندگی ای که عین آزادی است؛ یعنی بشر نمی تواند آراد مطلق باشد و اگر کسی میخواهد در درجه ی اول به آزاد ی معنوی برسد باید تسلیم رب گردد و برای تسلیم خداوند شدن باید قید تمام الهه ها را بزند حالا اگر بشر به کجا برسد قید همه چیز را خواهد زد؟ انجا که خداوند میفرماید: "فمن یکفر بالطاغوت و یومن بالله فقد استمسک بالعروة الوثقی" باید کافر به همه ی طاغوت ها شود تا بتواند به خدا ایمان بیاورد.
و در بخش پایانی بحث استاد عوامل سلب آزادی را بر 3 قسم بیان کردند که اولی از ناحیه ی سلب کننده است دومی از ناحیه ی سلب شده و سوم قوانین و تشکیلات اجتماعی است که علل هر کدام به ترتیب منفعت و قدرت طلبی سلب کنندگان، بی تفاوتی و ضعف سلب شدگان و قوانینی که افراد نتوانند با وجود آن به آزادی برسندو برنامه ی اسلام برای نجات از منفت طلبی، تربیت از راه ایمان به خدا ، برای نجات از قدرت طلبی ، محدود کردن کردن آن ، برای نجات از بی تفاوتی ، مقابله با زبون پروری و گناه دانستن اینکه انسان خود را ذلیل کند و نهایتا برای جلوگیری از وضع قوانین نابجا ، تشکیل حکومت اسلامی است.
والسلام علیکم ورحمةالله

907 بازدید آخرین بار تغییر یافته دوشنبه, 03 آبان 1395 22:40

اضافه کردن نظر


کد امنیتی
تازه سازی

رد پا

حالت های رنگی