سیاسی

سیاسی (106)

یکشنبه, 12 مهر 1394
در شرایطی که رییس جمهور در سفر شهریور ماه سال گذشته خود به مشهد رسما اعلام کرد اقتصاد ایران از رکود خارج شده است! یک سال بعد در شهریور ۹۴ وزرای اقتصاد، صنعت، کار و دفاع دولت یازدهم در نامه‌ای مشترک به رئیس جمهور با انتقاد از برخی تصمیمات و سیاست‌های ناهماهنگ دستگاه‌ها، هشدار دادند اگر تصمیم ضرب‌الاجل اقتصادی گرفته نشود، رکود تبدیل به بحران خواهد شد.

گروه اقتصادی- رجانیوز: در شرایطی که بیش از یک سال قبل در شهریور ۱۳۹۳محمد باقر نوبخت سخنگوی دولت که از وی به عنوان یکی از اصلی ترین چهره های اقتصادی تاثیرگذار به رییس جمهور یاد می شود و همچنین شخص حسن روحانی بارها و بارها اعلام کردند خروج اقتصاد کشور از وضعیت رکود نزدیک است و دولت برنامه های مختلفی برای این کار دارد و حتی رییس جمهور در سفر شهریور ماه سال گذشته خود به مشهد رسما اعلام کرد اقتصاد ایران از رکود خارج شده است! یک سال بعد در شهریور ۹۴ وزرای اقتصاد، صنعت، کار و دفاع دولت یازدهم در نامه‌ای مشترک به رئیس جمهور با انتقاد از برخی تصمیمات و سیاست‌های ناهماهنگ دستگاه‌ها، هشدار دادند اگر تصمیم ضرب‌الاجل اقتصادی گرفته نشود، رکود تبدیل به بحران خواهد شد. این نامه در نزدیک به یک ماه بعد در مهرماه ۹۴ توسط خبرگزاری مهر منتشر شده است.

 
 
 
 
 

به گزارش رجانیوز، در نامه مشترک علی طیب نیا، محمدرضا نعمت زاده، علی ربیعی و حسین دهقان وزرای اقتصاد، صنعت، کار و دفاع  به حسن روحانی رئیس جمهور آمده است: «همانطور که مستحضرید از دی ماه ۱۳۹۲ تاکنون بازار سرمایه متاثر از تحولات و متغیرهای کلان بین المللی و داخلی از جمله کاهش بهای نفت و کالای اساسی از جمله فلزات و همچنین تحریم‌ها و برخی تصمیمات و سیاست‌های ناهماهنگ دستگاه‌ها در داخل کشور شاهد افتی کم سابقه گردیده است به نحوی که از دی ماه سال ۱۳۹۲ تاکنون ظرف مدت ۱۹ ماه ارزش بازار بر اساس شاخص قیمت ۴۲ درصد کاهش یافته و به لحاظ افت ارزش، بازار کاهشی معادل ۱۸۰ هزار میلیارد تومان را شاهد است. (ارزش بازار از ۵۱۱ هزار میلیارد تومان در دی ماه ۱۳۹۲ امروز به عدد ۳۳۰ هزار میلیارد تومان رسیده است) و امروز در پی دستاورد بسیار ارزشمند و بزرگ هسته ای ملت ایران و در عین وجود پی آمدهای مثبت اقتصادی فراوان آن ابهاماتی نیز در بازار ایجاد شده که باید سریعا واکنش نشان داد.»

در این نامه می‌خوانیم: «براساس پیش بینی های بودجه ای شرکت‌ها که در بازار سرمایه موجود است و واقعیت‌های موجود در عملیات صنایع مختلف بورسی در برهه کنونی اگر به صورت ضرب الاجل و براساس قواعد حاکم در شرایط بحران اتخاذ تصمیم نگردد، بیم آن می رود که این رکود تبدیل به بحران و آنگاه بی اعتمادی شود که برای زدودن آثار آن شاید مدت‌ها وقت لازم لاشد.»

در ادامه نامه مشترک چهار وزیر کابینه یازدهم به رئیس جمهور، عوامل اصلی افت بازار سرمایه کشور مورد اشاره قرار گرفته و به شرح ذیل آمده است: « ۱) جدول زیر سهم هر یک از صنایع مهم و اثر گذار را در کاهش حدود ۱۸۰ هزار میلیارد تومانی نشان می دهد.

از دی ماه ۱۳۹۲ لغایت پایان مردادماه ۱۳۹۴

صنایع

کاهش ارزش بازار – میلیارد تومان

محصولات شیمیایی (شامل صنایع پتروشیمی)

۴۲.۵۳۰

فلزات اساسی (شامل صنعت فولاد، سرب، روی، مس و الومینیوم)

۳۴.۷۶۰

فراورده های نفتی (شامل صنایع پالایشگاهی و روانکارها)

۳۰.۱۲۰

استخراج کانه های فلزی (شامل سنگ آهن، سرب و روی)

۲۲.۳۹۰

بانکها و موسسات اعتباری

۱۵.۱۷۴

شرکتهای چند رشته ای صنعتی (غدیر، امید، صندوق بازنشستگی و گروه توسعه ملی)

۱۳.۴۰۷

مخابرات (شامل مخابرات و همراه)

۵.۹۵۰

سیمان، اهک و گچ

۵.۵۵۱

خدمات فنی و مهندسی (شامل مپنا و ...)

۴.۷۵۶

سایر صنایع

۴.۷۹۲

جمع کاهش ارزش بازار سرمایه

۱۷۹.۴۲۹

توجه به این نکته ضروری است که ۳۵ درصد ارزش بازار مربوط به محصولات شیمیایی و فرآورده های نفتی و ۱۴ درصد ارزش بازار مربوط به فلزات اساسی و استخراج کانه های فلزی و ۱۳ درصد ارزش بازار نیز مربوط به بانک‌ها و موسسات اعتباری می باشد. لذا پنج ردیف اول جدول فوق ۶۲ درصد ارزش بازار سرمایه کشور را شامل می شود.

۲ ـ جهت تحلیل علل این کاهش باید به دو دسته عوامل بین المللی و عوامل داخلی اشاره نمود، در حوزه عوامل بین المللی باید به روند کاهشی قیمت‌های جهانی کالاهای پایه ای و نفت اشاره نمود که اعداد جدول زیر بیانگر کاهش شدید در دوره مورد بررسی می باشد.

شرح کالا

واحد

دی ماه ۹۲

پایان سال ۹۳

مردادماه ۹۴

میزان کاهش قیمت در مرداد ۹۴ نسبت به دی ماه ۹۲- درصد

نفت

دلار- هر بشکه

۱۰۶

۵۰

۴۲

۶۰%

فولاد

دلار- هر تن

۳۰۰

۲۹۰

۱۴۰

۵۳%

مس

دلار- هر تن

۷۴۰۰

۵۹۰۰

۵۱۰۰

۳۱%

آلومینیوم

دلار- هر تن

۱۷۵۰

۱۷۵۰

۱۵۰۰

۱۴%

۳) افزایش قیمت دلار مبادله ای از ۲۷۹۹ تومان در پایان سال ۱۳۹۳ به ۲۹۹۶ تومان، هم اکنون افزایشی معادل ۲۰۰ تومان به ازای هر دلار موجب افزایش بهای تمام شده محصولات در داخل کشور شده است که در پیش بینی شرکت‌ها ملحوظ نیست و در آینده آثار آن در تعدیل سودآوری شرکت‌ها خواهد آمد.

۴) باتوجه به نقش بانک‌ها و موسسات اعتباری در هدایت جریان‌های نقدی و ایجاد تحرک در صنایع توجه به ارقام و اطلاعات مالی این گروه اهمیت ویژه ای دارد. مزید استحضار حضرتعالی سود تقسیمی این گروه از ۶۷۰۰ میلیارد تومان سال قبل به ۱۹۰۰ میلیارد تومان در سال ۹۳ رسیده است و با توجه به روند عملیات بانک‌ها و الزامات بانک مرکزی جهت جبران کسری ذخایر تا ۵ سال آتی بازار بهبود مناسبی در این حوزه را پیش بینی نمی نماید.

۵) در بعد عوامل داخلی کاهش ارزش بازار شرکت‌های فعال در بازار سرمایه، می توان به نبود تقاضای کافی برای محصولات، مشکل حاکم بر فعالیت‌های اقتصادی و افزایش انباشت موجودی و حساب‌ای دریافتنی صنایع مختلف اشاره نمود. به عنوان نمونه در صنعت خودرو صورت‌های مالی زیان انباشته ای معادل ۴.۲۰۰ میلیارد تومان را نشان می دهد و این در حالی است که به دلیل بحران نقدینگی، صنعت مزبور در معرض توقف است و موجودی انبار محصول خودروسازان به متجاوز از ۱۰۰.۰۰۰ خودرو کف کارخانه رسیده است.

وضعیت مشابهی در صنعت فولاد، صنعت مس، مسکن، سیمان، کاشی و سرامیک و معدنی ها به عینه مشهود است. در صنعت پتروشیمی که بیش از ۳۵ درصد از ارزش بازار سرمایه را تشکیل می دهد، سیاست‌های نامعلوم تعیین نرخ خوراک گاز و همچنین افزایش قیمت دلار مبادله‌ای که موجب افزایش بهای تمام شده آنها شده است، به رکود این بخش دامن می زند، همچنین کنترل قیمت محصولات تولیدی بعضی از شرکت‌های بورسی مانع از تعدیل متناسب درآمدها و هزینه ها گردیده است.

۶) دستاوردهای بزرگ هسته ای اگر چه موقعیت بسیار ممتازی برای کشور شده است و پیامدهای اقتصادی مثبت فراوانی در آتی به همراه خواهد داشت لیکن کاهش تقاضا در بازار به دلیل انتظار در کاهش قیمت کالاها مشهود است. ضمن اینکه توقع در بازار سرمایه ورود رقبای جدید خارجی برای شرکت های بورسی است و این نکته خود صنایع داخلی را با چالش مواجه نموده و می بایست برای آن سیاست شفافی اتخاذ و اعلام گردد.

۷) برخی از نمادهای معاملاتی شرکت ها هم اکنون در بازار سرمایه  بسته است. از جمله این نهادها، فولاد مبارکه، فولاد خوزستان، پالایشگاه بندرعباس، پالایشگاه لاوان، پالایشگاه شیراز، سنگ آهن چادرملو، سنگ آهن گل گهر، بانک پارسارگاد، بانک پارسیان، بانک سرمایه و بانک ایران زمین است که پیش بینی می شود بازگشایی نمادهای مزبور ظرف یک هفته آتی بین ۱۰۰۰ تا ۱۵۰۰ واحد شاخصهای بورس را کاهش دهد.

۸) نگاهی به اعداد و ارقام محقق شده طبق صورت‌های مالی ۹۳ نسبت به ۹۲ و پیش بینی شرکت‌ها برای سال ۹۴ نشان می دهد: مالیات ابزاری شرکت‌ها در سال ۹۳ نسبت به ۹۲ از ۴۲۵۲ میلیارد تومان با ۳۷ درصد کاهش به ۲۶۸۲ میلیارد تومان رسیده است.

تسهیلات مالی در سه ماهه اول ۹۴ نسبت به سال ۹۲ از مبلغ ۴۰۶۳۳ میلیارد تومان با افزایش ۱۷ درصد به مبلغ ۴۷۳۶۲ میلیارد تومان رسیده ولی هزینه مالی شرکت‌ها در سال ۱۳۹۲ مبلغ ۶.۶۰۰ میلیارد تومان بوده است در حالی که این عدد در سال ۱۳۹۳ به ۸.۱۰۰ میلیارد تومان رسیده است که این افزایش نشان دهنده افزایش نرخ سود تسهیلات اعطایی در سال ۱۳۹۳ می باشد. قابل توجه اینکه بخشی از افزایش رقم تسهیلات به میزان هزینه مالی پرداخت شده شرکت می باشد این در حالی است که مانده تسهیلات نظام بانکی متجاوز از ۷۰۰.۰۰۰ میلیارد تومان و سهم شرکت های معظم بورسی از این رقم کمتر از ۷ درصد می باشد.»

 نامه مشترک علی طیب نیا، محمدرضا نعمت زاده، علی ربیعی و حسین دهقان وزرای اقتصاد، صنعت، کار و دفاع  به حسن روحانی رئیس جمهور در نیمه دوم شهریورماه نوشته شده و هنوز از پاسخ حسن روحانی به این نامه خبری در دست نیست.

یکشنبه, 12 مهر 1394

 

نمایندگان مجلس در حالی با یک فوریت طرح «اقدام متناسب و متقابل دولت ایران در اجرای برجام» موافقت کردند که لاریجانی رئیس مجلس علیرغم دفاع یک‌ساعته از دوفوریت طرح مذکور در نشست غیرعلنی، به عنوان موافق نیز در صحن سخنرانی کرد.

به گزارش خبرنگار پارلمانی خبرگزاری فارس، نمایندگان مجلس شورای اسلامی در نشست علنی امروز (یکشنبه) پارلمان پس از قرائت گزارش کمیسیون ویژه برجام، طرح دوفوریتی «اقدام متناسب و متقابل دولت جمهوری اسلامی ایران در اجرای برجام» را مورد بحث و بررسی قرار دادند.

این طرح که به امضای بیش از 100 نفر از وکلای ملت رسیده، شامل یک مقدمه توجیهی و یک ماده واحده است.

متن کامل این طرح به شرح ذیل است:

ماده واحده- دولت در چارچوب مصوبات شورای عالی امنیت ملی در صورتی می‌تواند به شکل داوطلبانه برنامه جامع اقدام مشترک را اجرا کند که احکام و تکالیف زیر را در فرآیند اجرا رعایت کند.

یک - بر اساس فتوای رهبر معظم انقلاب اسلامی هیچ دولتی در ایران حق تولید و به کارگیری سلاح کشتار جمعی را ندارد. دولت موظف است سیاست خلع سلاح هسته‌ای جهانی را به طور فعال دنبال کرده و در کلیه تلاش‌های بین‌المللی، حقوقی و  دیپلماتیک برای نجات بشریت از خطر سلاح‌های هسته‌ای و اشاعه آنها از جمله از طریق ایجاد مناطق عاری از سلاح‌های کشتار جمعی به ویژه در ایجاد ائتلاف خاورمیانه عاری از سلاح هسته‌ای فعالانه شرکت کند.

دو- پایه برنامه جامع اقدام مشترک بر همکاری و احترام متقابل قرار دارد و هر گونه اقدام مبتنی بر فشار و تهدید به هر بهانه‌ای با تشخیص شورای عالی امنیت ملی موجب تجدیدنظر در این همکاری خواهد شد و لازم است در آن صورت مطابق مصوبات این شورای اقدامات متقابل در نظر گرفته شود.

سه- دولت موظف است هر گونه عدم پایبندی طرف مقابل را در زمینه لغو مؤثر تحریم‌ها و بازگرداندن تحریم‌های لغو شده یا وضع تحریم با هر عنوان دیگر را به دقت رصد کند و اقدامات متقابل در جهت احقاق حقوق ملت ایران انجام دهد و همکاری داوطلبانه را متوقف سازد و توسعه سریع برنامه هسته‌ای صلح‌آمیز جمهوری اسلامی ایران را سامان دهد. به طوری که ظرف مدت دو سال ظرفیت غنی‌سازی کشور به 199 هزار سو افزایش یابد. شورای عالی امنیت ملی مرجع رسیدگی به این موضوع است.

چهار - دولت موظف است برنامه هسته‌ای جمهوری اسلامی را با چشم‌انداز تجاری صنعتی از جمله در حوزه غنی‌سازی و تحقیق و توسعه منطبق بر طرح درازمدت سازمان انرژی اتمی دنبال کند. سازمان انرژی اتمی کشور باید طرح درازمدت 15 ساله کشور در حوزه غنی‌سازی و تحقیق و توسعه را حداکثر ظرف مدت دو ماه پس از ابلاغ این قانون به تصویب شورای عالی امنیت ملی رسانده و سپس به آژانس بین‌المللی انرژی اتمی ارائه کند. به نحوی که پاسخگوی نیاز کشور برای سوخت راکتورهای قدرت و تحقیقاتی باشند.

پنج- بازطراحی رآکتور آب سنگین اراک و همچنین در صورت ضرورت تبادل ذخایر غنی شده منوط به انعقاد قراردادهای قطعی و مطمئن جایگزین و حصول اطمینان نسبت به اجرای آنها باشد.

شش - نظارت‌های آژانس در چارچوب مقررات بین‌المللی و با رعایت مصالح امنیت ملی کشور که شورای عالی امنیت ملی مشخص می‌کند انجام پذیرد و دولت باید مراقبت کند که در مسیر اجرای برجام و پس از آن حفاظت کامل از اسرار و اطلاعات طبقه‌بندی شده و به ویژه در حوزه نظامی و امنیتی صورت پذیرد. میزان همکاری با آژانس منوط به اقدامات احتیاطی لازم برای تضمین این امر توسط آژانس بین‌المللی انرژی اتمی است. همچنین هیچ گونه دسترسی نظارتی آژانس به مراکز نظامی و اشخاص حقیقی به بهانه برجام مجاز نیست مگر آنکه موارد به صورت جداگانه و با جزئیات به تصویب شورای عالی امنیت ملی برسد.

هفت- دولت و قوای مسلح کشور موظف است به منظور حراست از امنیت و منافع ملی کشور و حمایت از متحدین در مقابله با تروریسم تدابیر لازم را نسبت به تقویت توانمندی‌های دفاعی جمهوری اسلامی ایران در همه زمینه‌های آفندی و پدافندی از جمله هوایی، دریایی، زمینی و موشکی و ایجاد پدافند در مقابل حملات هسته‌ای و ساخت پیشران‌‌ها و باطری‌های هسته‌ای، تصویربرداری نوترونی و پزشکی هسته‌ای با قدرت و جدیت برنامه‌ریزی و اقدام کنند.

هشت - دولت و سایر دستگاه‌های حاکمیتی و عمومی موظفند در چارچوب مصوبات شورای عالی امنیت ملی تدابیر لازم را در نظر بگیرند تا در اثر اجرایی شدن برجام به هیچ وجه اجازه فرصت‌طلبی و سوءاستفاده در داخل کشور به آمریکا و دیگر دولت‌های خارجی داده نشود و فرصتی برای نفوذ یا سوءاستفاده سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و امنیتی در اختیار استکبار جهانی قرار نگیرد.

9 - دولت موظف است منابع مالی آزاد شده را در جهت تحقق اقتصاد مقاومتی و رونق تولید، سرمایه‌گذاری‌های ضروری با اولویت‌های نیاز بخش خصوصی و تقویت صندوق توسعه ملی به کار برد.

تبصره یک - وزیر امور خارجه موظف است روند اجرای توافقنامه را هر 6 ماه یکبار به کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس شورای اسلامی گزارش دهد.

تبصره 2 - با اجرای این قانون، قانون الزام دولت به تعلیق اقدامات داوطلبانه در صورت ارجاع با گزارش روند هسته‌ای به شورای امنیت مصوب آذر ماه 1384 و نیز قانون الزام دولت به تجدیدنظر در همکاری با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی مصوب دی ماه 1385 و قانون صیانت از دستاوردهای صلح‌آمیز هسته‌ای جمهوری اسلامی ایران مصوب تیر ماه 1389 و قانون الزام دولت به حفظ دستاوردها و حقوق هسته‌ای ملت ایران مصوب تیر ماه 1394 لغو می‌شوند.

پس از ورود مجلس به بررسی طرح دو فوریتی مذکور، علاءالدین بروجردی رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس به عنوان طراح این طرح، احمد توکلی نماینده تهران و علی لاریجانی رئیس مجلس به عنوان موافقان دوفوریت طرح مذکور و حمید رسایی نماینده تهران و حسینعلی حاجی‌دلیگانی نماینده شاهین‌شهر در مخالفت با دوفوریت این طرح در صحن علنی سخنرانی کردند.

مشروح اظهارات موافقان و مخالفان دوفوریت طرح مذکور به شرح ذیل است:

بروجردی: تأیید برجام در شورایعالی امنیت ملی/طرح 2فوریتی مجلس برای بستن روزنه‌های توافق

علاءالدین بروجردی به عنوان طراح طرح مذکور اظهار داشت: در طول سه دهه گذشته مسئله هسته‌ای یکی از چالشی‌ترین مسائل جمهوری اسلامی ایران بوده است.

وی اضافه کرد: در یک طرف آمریکا به عنوان دشمن قسم خورده جمهوری اسلامی ایران و دولت‌های عضو دائم شورای امنیت به اضافه آلمان و اتحادیه اروپا و در طرف دیگر جمهوری اسلامی ایران قرار دارد البته در این مصاف جمهوری اسلامی ایران برنده شد.

رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس شورای اسلامی با بیان اینکه دشمنان تلاش زیادی برای فشار به کشورمان به کار گرفتند، تصریح کرد:‌ ما در این مصاف نابرابر برنده شدیم زیرا خروجی تمام تلاش‌ها در توافق ژنو، لوزان، وین و توافقات در برجام به عنوان یک سند رسمی اقدام مشترک حق ما را به رسمیت شناختند و حق ما تثبیت شد.

«همین که (غنی‌سازی) 3.67 درصد را تصریح کردند نشان دهنده این است که این حق را پیدا کرده‌ایم.»

وی با بیان اینکه بر اساس رهنمودهای مقام معظم رهبری ما در مرحله نرمش قهرمانانه قرار گرفته‌ایم خاطرنشان کرد: باید با استفاده از نرمش قهرمانانه طوری عمل کنیم که از این مرحله بگذریم.

نماینده مردم بروجرد در مجلس شورای اسلامی با اشاره به طرح دوفوریتی اقدام متناسب و متقابل دولت جمهوری اسلامی ایران در اجرای برجام اظهار داشت: این طرح در طول روزهای گذشته تهیه شده و منتخب هر دو فراکسیون مجلس یعنی فراکسیون های اصولگرایان و اصولگرایان رهروان ولایت است».

بروجردی ادامه داد: طرح مذکور در جلسات متعدد و طولانی که حتی در جمعه نیز وقتی به آن اختصاص داد نهایی شد. البته ما در جلسه آخر طی نشستی چند ساعته با حضور آقای لاریجانی مباحث را جمع‌بندی کردیم و در گزارش پایانی برجام نیز به صراحت گفتیم که مجلس طرح دوفوریتی را ارائه می‌کند.

بروجردی در همین زمینه گفت: 6 کشور طرف مذاکره با کشورمان بر اساس توافق مراحل قانونی را طی کردند و امروز نوبت جمهوری اسلامی ایران است که در این زمینه تصمیم‌گیری کند.

رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس شورای اسلامی با بیان اینکه نقاط ضعفی در برجام وجود دارد،‌تصریح کرد: برجام محصول یک تصمیم ملی است، شورای عالی امنیت ملی به عنوان عالی‌ترین مرکز نظام در تصمیمات سیاسی و نظامی آن را تأیید کرده است. البته با وجود آن با توجه به نظر مقام معظم رهبری باید مجلس نیز در این زمینه تصمیم‌گیری کند.

توکلی: دنیا بداند نظر رسمی مجلس همین گزارش کمیسیون برجام است

احمد توکلی در موافقت با دو فوریت طرح «اقدام متناسب و متقابل دولت جمهوری اسلامی ایران در اجرای برجام» گفت: من اولین نفری بودم که درباره برجام اظهار نظر کردم و در این باره نامه‌ای خصوصی به آقای رئیس‌جمهور و نیز وزیر امور خارجه نوشتم که البته رسانه‌ای نشد و البته آقای ظریف به طور مفصل پاسخ من را دادند.

وی با تاکید بر اینکه حق بود که دولت در این باره لایحه دهد،‌ اظهار داشت: دولت به تکلیف قانونی خود در این زمینه عمل نکرد.

توکلی با یادآوری تاکید رهبر معظم انقلاب اسلامی بر عدم اختلاف و دو دستگی ملی و نیز میان سیاستمداران که باید آویزه گوش نمایندگان باشد،‌گفت: در تهیه این طرح همه اعضای دو فراکسیون عمده مجلس مشارکت داشتند و فکر می‌کنم اصلاح‌طلبان با آن مخالفتی نداشته باشند.

وی ادامه داد:‌ اینکه همه ایرادات برجام را پشت تریبون مطرح کنیم ممکن است دشمن عنوان دارد که سیاستمداران شما هم مانند ما فکر می‌کنند.

نماینده مردم تهران در مجلس شورای اسلامی گفت: من به عنوان یک اقتصاد‌دان می‌گویم اگر این طرح را به سرانجام نرسانیم دچار مشکل می‌شویم و الان باید بیشتر نگران نقشه‌های  دشمن برای نفوذ باشیم.

توکلی با اشاره به اینکه طرح «اقدام متناسب و متقابل دولت جمهوری اسلامی ایران در اجرای برجام» را بر اساس ایرادات برجام تهیه کرده‌ایم، گفت: دنیا بداند که نظر رسمی مجلس شورای اسلامی همین گزارشی است که کمیسیون برجام تهیه کرده است اما باید با دولت همکاری کنیم و هر چه زودتر تکلیف را روشن کنیم که به نفع ملت است.

لاریجانی: تأخیر در تصویب طرح هسته‌ای به ضرر ایران است/باید شاهد لغو همه تحریم‌ها پس از اجرای برجام باشیم

علی لاریجانی رئیس مجلس شورای اسلامی طی سخنانی به عنوان دومین و آخرین موافق دو فوریت طرح «اقدام متناسب و متقابل دولت جمهوری اسلامی ایران در اجرای برجام»، اظهار داشت: عده‌ای می‌گویند این طرح نسبتی با گزارش کمیسیون برجام ندارد، در حالیکه اینطور نیست، در بند اول پیشنهادات کمیسیون برجام آمده که باید طرح دوفوریتی ارائه و الزاماتی تعیین شود، بنابراین ارائه طرح دوفوریتی اجرای اولین پیشنهاد کمیسیون برجام است.

وی افزود: کمیسیون به این نتیجه رسیده بود که طرح دوفوریتی ارائه شود، از آنجایی که موضوع هسته‌ای یک مسئله ملی است و باید طرح‌ها با اجماع نمایندگان مجلس ارائه می‌شد، لذا کمیته‌ای 6 نفره از دو فراکسیون اصولگرایان و رهروان تشکیل شد و طی روزهای پنج‌شنبه و جمعه برای بررسی طرح دوفوریتی مذکور تشکیل جلسه دادند،‌روز گذشته هم بنده در جلسه این کمیته حضور یافتم و این طرح را جمع‌بندی کردیم.

وی افزود: جلساتی با حضور تعدادی از اعضای فراکسیون رهروان و اصولگرایان از جمله آقایان حدادعادل،‌ بذرپاش، حقیقت‌پور، جلالی، بروجردی، زارعی،‌ احمد توکلی و آقایان دیگر تشکیل دادیم، آیا قرار نشد سه نفر از فراکسیون اصولگرایان و سه نفر از فراکسیون رهروان بنشینند و این طرح را آماده کنند، بنابراین ما آن فرمایشی که موضوع هسته‌ای یک مسئله ملی است و باید با اجماع پیش برود را انجام دادیم و این مسیر را قبول داشتیم.

رئیس مجلس با بیان اینکه هر انسانی که صحنه بین‌المللی را ببیند و با شرایط آشنا باشد، متوجه می‌شود که نباید در تصویب این موضوع تأخیر شود، گفت: ما تصور می‌کردیم کنگره آمریکا برجام را رد می‌کند و سپس اوباما آن را وتو می‌کند، اما اینگونه نشد و زمان اجرای برجام جلو افتاد، ما متناسب با این موضوع نتوانستیم برجام را سریع‌تر بررسی کنیم و تأخیر صورت گرفت و امروز هم هرچه در بررسی این موضوع تأخیر شود به نفع ما نیست بلکه به ضرر ماست.

وی با بیان اینکه طرح هسته‌ای با بندهای گزارش کمیسیون مغایرتی ندارد، تأکید کرد: در بند 6 گزارش کمیسیون روی حساسیت مراکز نظامی و دفاعی کشور تأکید شده است، این موضوع در طرح هسته‌ای هم مطرح شده که هیچگونه بازدیدی از مراکز نظامی و حساس نباید انجام شود، بنابراین این موضوع را آورده‌ایم، در بند 7 گزارش کمیسیون برجام هم آمده که از طریق اجرای برجام ممکن است در کشور ما نفوذ کنند، در طرح هسته‌ای با توجه به این بند گزارش کمیسیون برجام ذکر شده که شورای عالی امنیت ملی باید طرحی بدهد که جلوی نفوذهای اقتصادی، فرهنگی و سیاسی دشمن گرفته شود.

وی بر همین اساس یادآور شد: در مورد بند 8 گزارش کمیسیون برجام نیز در طرح هسته‌ای آمده که اگر طرف مقابل شروع به تهدید ایران بکند، و بنای همکاری را به تهدید تبدیل کند، برجام و همکاری‌های داوطلبانه تغییر پیدا می‌کند.

لاریجانی خاطرنشان کرد: در بخش دیگری از گزارش کمیسیون برجام آمده که لغو تحریم‌ها باید روشن شود، با توجه به این پیشنهاد کمیسیون در طرح هسته‌ای تأکید شده که یکی از الزامات دولت این است که لغو همه تحریم‌ها را باید شاهد باشیم و شورای عالی امنیت ملی هم در این زمینه باید قضاوت کند نه فقط دولت؛در جای دیگری در گزارش کمیسیون برجام درباره فعالیت‌های دفاعی ایران نکاتی مطرح شده، ما هم در طرح هسته‌ای نه تنها درباره بحث پدافند گفته‌ایم که همه فعالیت‌های نظامی کشور در زمینه هوایی، دریایی، زمینی و موشکی با قوت و جدیت برنامه‌ریزی و اقدام خواهد شد. ما برخی از ملاحظات دیگر را هم در طرح هسته‌ای قید کرده‌ایم.

لاریجانی اضافه کرد: تمام بندهای ذکر شده در طرح هسته‌ای داهیانه مطرح شده و بر اساس نوع رفتار بیگانگان و اگر بخواهند به جمهوری اسلامی ایران تعدی کنند یا تحریم‌ها را به بهانه دیگری بازگردانند، ما اقدام متقابل را انجام خواهیم داد و با پیش‌بینی‌هایی که در این طرح در نظر گرفتیم، جلوی چنین تعدی‌هایی گرفته خواهد شد. خواهش ما این است که با توجه به زمان و شرایط بین‌المللی، کمک کنید که این دو فوریت رأی بیاورد و ما در روزهای آینده جزئیات این طرح را بررسی کنیم.

رسایی: چه کسی گفته شورایعالی امنیت ملی بازدید از پارچین را تصویب کرده/ رأی به طرح هسته‌ای مشروع نیست

حجت‌الاسلام حمید رسایی نماینده مردم تهران و نایب‌رئیس کمیسیون اصل90 مجلس در سخنانی به عنوان دومین مخالفت دو فوریت طرح «اقدام متناسب و متقابل دولت جمهوری اسلامی ایران در اجرای برجام» اظهار داشت: طبق اصول 77 و 125 قانون اساسی دولت موظف است برای همه موافقت‌نامه‌ها و مقابله‌نامه‌ها به مجلس لایحه بدهد.

وی افزود: امروز مجلس در حال تصمیم‌گیری درباره یک موافقت‌نامه در قالب یک طرح است نه لایحه، طبق قانون دولت باید لایحه برجام را تقدیم مجلس می‌کرد نه اینکه امروز مجلس موضوع مهمی مانند برجام را در قالب یک طرح مورد رسیدگی قرار دهد، این یک اشکال و ایراد قانونی است.

رسایی همچنین گفت: رأی به طرح مذکور یا رد آن مهمترین موضوعی است که مجلس نهم در تاریخ چهار ساله خود می‌خواهد آن را بررسی کند، مردم چشم‌انتظارند و به ما اعتماد کردند، مردم نمی‌دانند واقعیت چیست، برجام متن بسیار طولانی است.

رسایی در ادامه با اشاره به فرمایشات رهبر معظم انقلاب مبنی بر در نظر گرفتن مجاری قانونی در بررسی برجام، تصریح کرد: رأی امروز مجلس رأیی است که وقتی ما را در قبر می‌گذارند باید بتوانیم درباره علت آن پاسخ دهیم، از آنجایی که دولت لایحه برجام را تقدیم مجلس نکرده و به قانون عمل نکرده است،‌نمایندگان مجلس مجبور شده‌اند طرح دو فوریتی را درباره اجرای برجام ارائه دهند، اما باید بدانید دولتی که به قانون عمل نمی‌کند و لایحه برجام را به مجلس ارائه نمی‌دهند، به این طرح شما هم حتی اگر قانونی شود، عمل نخواهد کرد، فقط فرق آن این است که مهر تأئید مجلس با تصویب این طرح، به دولت اجازه اجرای برجام را می‌دهد، مهر تأئید مجلس پای سند توافقی می‌آید که به ضرر ملت ایران است، واقعیت درباره برجام به این ملت گفته نشده است، ما هم در این موضوع شریک خواهیم شد.

نماینده تهران در مجلس در بخش دیگری از سخنانش یادآور شد: اگر قانون مهم بود و دولت می‌خواست به قانون عمل کند، خطوط قرمز ترسیم شده توسط مقام معظم رهبری را رعایت می‌کرد، اگر قانون مهم بود، دولت به قانون الزام به حفظ حقوق و دستاوردهای هسته‌ای عمل می‌کرد، اگر قانون مهم بود دولت لایحه برجام را به مجلس ارائه می‌داد.

وی همچنین تصریح کرد: اگر دولت می‌خواست به قانون عمل کند قبل از اظهارنظر مجلس درباره برجام، نسبت به اجرای آن اقدام نمی‌کرد، رفتند از پارچین بازدید کردند آن هم قبل از آنکه مجلس نظرش را درباره برجام اعلام کند، خانم موگرینی مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا بیشتر از این دولت نظر مجلس ایران برایش اهمیت دارد، خانم موگرینی گفته بود تا زمانی که نظر مجلس ایران اعلام نشود، درباره اجرای برجام تصمیم‌گیری نمی‌کنیم ولی دولت قبل از اظهارنظر مجلس درباره برجام، کارش را انجام داد.

وی یادآور شد: آقای بروجردی می‌گوید بازدید از پارچین با تأئید شورای عالی امنیت ملی انجام شده است، چه کسی گفته شورای عالی امنیت ملی بازدید از پارچین را تصویب کرده است؟ طبق اصل 176 قانون اساسی مصوبات شورای عالی امنیت ملی تا زمانی که به تأئید رهبر معظم انقلاب نرسد، قابلیت اجرا ندارد و قانونی نیست،‌ رهبر معظم انقلاب نپذیرفتند و موضوع را به مجلس ارجاع دادند، بعد از اظهارنظر شورای عالی امنیت ملی که شروطی را این شورا تعیین کرده بود و البته تصویب هم نشده بود چون رأی‌گیری انجام نشده بود، رهبر انقلاب حاضر نشدند تا کنون سند برجام را در دستشان بگیرند.

نماینده تهران در مجلس در ادامه سخنانش با بیان اینکه ضمانت اجرایی این طرح چیست، گفت:‌ شما در این طرح شروطی را تعیین کرده‌اید اما دولت کار خودش را می‌کند و شروط مجلس را اجرایی نمی‌کند، کما اینکه تا کنون هم به قوانین تعیین شده توسط مجلس درباره هسته‌ای عمل نکرده است، رأی به این طرح واقعاً مشروع نیست و باید روی طرح‌های دیگری که در مجلس مطرح است نیز فکر کنیم، هیچ طرحی به دنبال رد مطلق برجام نیست.

رسایی در پایان خاطرنشان کرد: گفته شده فراکسیون اصولگرایان یک طرحی را درباره هسته‌ای ارائه داده است در حالی که اینطور نیست و امضای افراد شاخصی مانند آقایان بذرپاش، زارعی، حداد عادل و زاکانی در این طرح نیست.

رسایی: انتساب برخی موضوعات به دفتر رهبری باید بررسی شود/ دفاع یک ساعته لاریجانی از طرح هسته‌ای خلاف قانون و عدالت است

حمید رسایی نماینده تهران در مجلس در جریان بررسی دو فوریت طرح اقدام متناسب با متقابل دولت جمهوری اسلامی ایران در اجرای برجام، در اخطاری قانونی اظهار داشت: آقای لاریجانی! شما در جلسه غیرعلنی صبح امروز یک ساعت در دفاع از این طرح سخنرانی کردید که خلاف عدالت و قانون است.

وی افزود:‌ همچنین هیأت رئیسه مجلس اجازه تکثیر و توزیع طرح دیگری درباره برجام را نداد که این موضوع هم خلاف قانون و عدالت است، همچنین آقای لاریجانی! در سخنرانی صبح امروز در جلسه غیرعلنی موضوعاتی را به دفتر مقام معظم رهبری منتسب کردید که این موارد هم باید بررسی شود.

رسایی همچنین گفت: آقای لاریجانی! شما در جلسه صبح امروز گفتید که «از دفتر مقام معظم رهبری تماس گرفتند و گفته‌اند چرا زودتر درباره برجام تصمیم‌گیری نمی‌کنید»، انتساب چنین مواردی به دفتر رهبر معظم انقلاب باید بررسی شود.

در ادامه علی لاریجانی رئیس مجلس در پاسخ به این اخطار رسایی گفت: ما جلسات غیرعلنی زیادی را برگزار می‌کنیم و رئیس جلسه و تعدادی از نمایندگان در جلسات غیرعلنی سخنرانی می‌کنند، خود شما و آقای حسینیان هم در جلسه‌ای غیرعلنی صحبت کردید و نظراتتان را گفتید، آقای مکارم شیرازی هم نامه‌ای درباره برجام به مجلس نوشته‌اند.

حاجی‌دلیگانی: طرح برجام راهکاری برای اشکالات مطرح شده در گزارش کمیسیون ندارد

حسینعلی حاجی‌دلیگانی نماینده شاهین‌شهر در مجلس صبح در مخالفت با دو فوریت طرح «اقدام متناسب و متقابل دولت جمهوری اسلامی ایران در اجرای برجام » اظهار داشت: هنوز چند دقیقه از قرائت گزارش کمیسیون ویژه بررسی برجام نگذشته است.

وی با اشاره به لزوم تامل در تهیه طرح اجرای برجام اظهار داشت: این طرح چگونه قبل از اینکه گزارش قرائت شود توسط عده ای از همکاران تهیه شده است و به گونه‌ای برنامه‌ریزی شده که در همین چند روز تعطیلی به چاپ رسیده است.

حاجی‌دلیگانی گزارش کمیسیون ویژه برجام را دقیق، متقن و بی سابقه در طول ادوار مجلس خواند و گفت: باید برای تهیه طرحی متناسب با آن فرصت بگذاریم.

وی با این پرسش که چرا در بزنگاه‌ها مجلس را تعطیل می‌کنیم؟ افزود: چرا جلسه علنی روز چهارشنبه را تعطیل می‌کنید؟ کجا می‌خواهیم برویم؟ ما داریم حقوق می‌گیریم.

نماینده شاهین‌شهر در مجلس شورای اسلامی با تاکید بر اینکه طرح اقدام متناسب و متقابل دولت جمهوری اسلامی ایران در اجرای برجام هیچ برداشتی از گزارش قرائت شده کمیسیون برجام ندارد خطاب به لاریجانی گفت: نوبت قبل هم شما وسط گزارش کمیسیون امنیت ملی و برخلاف آیین نامه ورود کردید و در نتیجه بنده شکایت کردم که کمیسیون اصل نود هم حق را به من داد.

وی با طرح این سؤال که مگر ما اکنون دست کم 20 طرح دو فوریتی در نوبت نداریم خاطرنشان کرد: چگونه این طرح جلوتر از همه آن‌ها مطرح می‌شود؟ چرا می‌خواهید نظرات خود را یک طرفه به مجلس بقبولانید؟

حاجی‌دلیگانی در ادامه گفت: 40 روز از وقت مجلس به یک کمیسیون – کمیسیون ویژه برجام – داده شده است تا درباره برجام گزارش دهد اما از این گزارش هیچ استفاده ای نمی‌شود؛ مگر در ابتدای گزارش نمی‌گوید که باید برمبنای آن طرحی تهیه شود پس این طرح کی تهیه شده است؟

وی در بخش دیگری از مخالفت خود با دو فوریت طرح اقدام متناسب و متقابل دولت جمهوری اسلامی ایران در اجرای برجام آن را فاقد محتوای اجرایی خواند و اظهار داشت: این طرح تماما برجام را پذیرفته است و هیچ راهکار اساسی برای اشکالاتی که در گزارش کمیسیون ویژه برجام آمده است ارائه نداده است.

نماینده شاهین‌شهر در مجلس گفت: بگذارید طرح از گزارش کمیسیون برجام تهیه شود و هفته آینده هم جلسه کاری داشته باشیم. چرا که ملت فهمیده است که طرح برجام به نفع ملت نیست و در آینده مردم بیشتر در این باره خواهند دانست.

مخالفت مجلس با دوفوریت «طرح اقدام متناسب دولت در اجرای برجام»/ رأی مثبت به یک فوریت

نمایندگان مجلس در نشست علنی پس از استماع گزارش کمیسیون ویژه بررسی برجام مجلس طرح دوفوریتی اقدام متناسب و متقابل دولت جمهوری اسلامی ایران در اجرای برجام را بررسی کردند.

وکلای ملت پس از بحث و تبادل‌نظر با 159 رأی موافق، 62 رأی مخالف و 10 رأی ممتنع از مجموع 247 نماینده در صحن علنی مجلس به درخواست دوفوریت این طرح رأی منفی دادند. وکلای ملت همچنین با 168 رأی موافق، 57 رأی مخالف و 9 رأی ممتنع یک فوریت این طرح را مصوب کردند.

انتقاد نمایندگان از خرابی دستگاه‌ اخذ رأی/ لاریجانی نمایندگان را به آیین‌نامه ارجاع داد

نمایندگان مجلس در نشست علنی امروز یکشنبه پارلمان درخواست دوفوریت طرح اقدام متناسب و متقابل دولت جمهوری اسلامی ایران در اجرای برجام را بررسی و در نهایت به یک فوریت آن رأی مثبت دادند.

پس از رأی‌گیری برای این طرح، جمعی از نمایندگان با جمع شدن در جایگاه هیأت رئیسه تأکید کردند که دستگاه اخذ رأی صحن علنی مجلس خراب بوده و به همین دلیل آرای مربوط به این طرح به صورت صحیح اخذ نشده است.

لاریجانی در واکنش به این اقدام نمایندگان، گفت: «اگر در این زمینه تشکیک کرده‌اید آیین‌نامه‌ راه‌حل آن را گفته است، این جمع شدن معنایی ندارد».

وی اضافه کرد: ما برای این طرح 164 رأی نیاز داشتیم که طرح 159 رأی آورده بنابراین 5 رأی کم آورده است؛ آقایان گفتند کسانی رأی داده‌اند اما رأی خوانده نشده است.

رئیس مجلس شورای اسلامی در همین زمینه تصریح کرد: از نظر اقدامات آیین‌نامه‌ای راه‌حلی در این جا نداریم اما در کل اگر تشکیکی در رأی‌گیری است چون همیشه ما با همین دستگاه رأی‌گیری می‌کنیم من نمی‌توانم رأی‌ها را تغییر دهم و باید به آیین‌نامه مراجعه کرد.

پس از اظهارات رئیس مجلس نمایندگانی که در جایگاه هیات رئیسه حضور یافته‌ بودند در صندلی‌های خود حضور یافتند.

یکشنبه, 12 مهر 1394

 

چند ماه پیش بود که علی لاریجانی در میانه شکل گیری توافق وین، خطاب به منتقدان توافق بد هسته ای گفت: شما اگر خودتان مشکل دارید، لازم نیست پشت سر رهبری مخفی شوید.

به گزارش خبرنگار «خبرنامه دانشجویان ایران»، این صحبت علی لاریجانی در روزهای شکل گیری توافق طبیعی بود چرا که پیش بینی ها از روانشناسی سیاسی رییس مجلس حاکی از این بود که او با تمام وجود در دفاع از برجام تلاش خواهد کرد.

این روزها اما، پس از کش و قوس های فراوان در باره برجام و بعد از تلاش دوماهه کمیسیون تخصصی ویژه بررسی برجام، ناگهان طرحی دوفوریتی با دفاع تمام قد لاریجانی به مجلس می آید که گزارش کمیسیون برجام را که در همین مجلس و با رای همین نمایندگان و پس از تشکیل جلسه با اعضای تیم مذاکره کننده فعلی و قبلی و حتی آمانو، جمع بندی و تهیه شده است را به محاق ببرد. طرحی که به اعتقاد کارشناسان در مواردی از خود برجام ضعیف تر است.

علی لاریجانی

علی لاریجانی که روزی منتقدان را به مخفی شدن پشت سر رهبری متهم می کرد، امروز در میانه دفاع از طرح دوفوریتی (که البته دوفوریت آن رأی نیاورد) مذبور جمله ای می گوید که قابل تامل است. او می گوید: از دفتر «آقا» زنگ زدند که چرا زودتر در مورد توافق تصمیم‌گیری نمی‌کنید؟

لاریجانی سپس به نامه روز گذشته آیت الله مکارم نیز اشاره می کند. نامه ای که برخی مدعی هستند آیت الله مکارم در آن از نامه های متعدد مردمی برای به نتیجه رساندن برجام می گوید.

این نامه که درست یک روز پس از اعتراضات طلاب و دانشجویان قمی در مقابل دفتر علی لاریجانی در قم به نگارش در آمده با استقبال روزنامه های اصلاح طلب بزک کننده آمریکا، توافق و حامی دست دادن ظریف با شیطان بزرگ هم قرار گرفت. اعتماد گزارش نامه آیت الله مکارم را اینطور شروع می کند: نامه‌ای از قم به تهران. این‌بار مخاطب نامه ٢٩٠ نماینده مجلس هستند که در اوج روزهای سرنوشت‌ساز به سر می‌برند؛ ٢٩٠ نماینده مجلسی که باید تکلیف برجام را روشن کنند. نگارنده نامه از مراجع تقلید قم است. مرجع تقلیدی که از شرایط این روزهای کشور در مورد برجام احساس نگرانی کرده است و بیم آن دارد که مصالح عمومی کشور فدای منافع جناحی شود. در روزهایی که «دلواپسان» صدای اعتراض خود را دوباره به اوج رسانده‌اند، از قم خبرهای متفاوتی هم درباره آینده برجام مخابره می‌شود. از جمله تاکید آیت‌الله ناصر مکارم‌شیرازی برای اجرای برجام؛ موضوعی که این مرجع تقلید اعلام کرده در پی درخواست‌های زیاد مردم آن را مطرح می‌کند.

این نامه کافی بود تا دست طراحان طرح فوق (فراکسیون رهروان) که برای به حاشیه راندن تلاش های دوماهه کمیسیون برجام طرحی ضعیف تر از برجام را ارائه کرده اند، به اندازه کافی در مجلس باز باشد. طرحی که نقش مجلس را از بیشتر موارد خلع می کند و موارد مهم برجام را صرفاً به تصویب شورای عالی امنیت ملی منوط می کند.

با این حال حتی پس از دفاع لاریجانی و استفاده او از واژه «دفتر آقا» دوفوریت این طرح به تصویب نرسید و تنها یک فوریت آن مصوب شد. طرحی که همین جنجال امروزش کافی بود تا گزارش مبسوط و تخصصی کمیسیون برجام به محاق برود.

یکشنبه, 12 مهر 1394

مراسم یادبود جان‌باختگان مظلوم فاجعه‌ منا از دقایقی پیش با حضور رهبرمعظم انقلاب در حسینیه امام خمینی(ره) برگزار شد.به گزارش گروه

سیاسی خبرگزاری دانشجو، مراسم بزرگداشت و یادبود جان‌باختگان مظلوم فاجعه‌ی منا از دقایقی پیش با حضور شمار زیادی از مسئولان و مردم داغدیده و عزادار در حسینیه‌ی امام خمینی(بیت مقام معظم رهبری) رحمه‌الله آغاز شد.‎ این برنامه تا ساعت ۱۷:۳۰ ادامه دارد.

بنابراین گزارش، روز گذشته اولین کاروان حجاج جان باخته در فاجعه منا مورد استقبال رسمی سران قوا و مقامات کشوری و لشگری قرار گرفتند و صبح امروز نیز پیکر پاک این حجاح در تهران و ۱۵ استان دیگر کشورمان تشییع شدند.

 

 

با وجود آنکه فاجعه منا و «وظایف شخص وزیر امور خارجه» در قبال آن پشت دستی که با اوباما داده شد، پنهان ماند و از یادها رفت اما هنوز سوالاتی در برخی اذهان مانده‌اند که پاسخی برای آنها وجود ندارد.

 
 
 
 
خبرگزاری فارس: «فاجعه منا»، «محمدجواد ظریف» و سوالاتی که بی‌پاسخ مانده‌اند
 

 

به گزارش گروه بین‌الملل خبرگزاری فارس، فاجعه‌ای که در منا رخ داد از ابعاد مختلف قابل بررسی است. عملکرد ضعیف سعودی‌ها در جریان این ماجرا چه از جهت مدیریت خود مراسم حج و چه از جهت مدیریت حواشی حادثه ناگوار مزبور به کرات مورد بررسی قرار گرفته و لازم است که این نقدها ادامه یابند.

در ایران نیز بسیاری به تلاش برای تعیین تکلیف حادثه‌دیده‌گان مبادرت ورزیدند و تلاش کردند در حد توان آلام خانواده‌های داغ‌دیده و دیگر هموطنان را کاهش دهند. معاونت عربی و آفریقای وزارت امور خارجه از جمله نهادهایی بود که در این مسیر تلاش زیادی کرد و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و سازمان حج و زیارت نیز به نوبه خود تلاش‌هایی را صورت دادند.

این فاجعه در حالی رخ داد که رئیس‌جمهوری اسلامی ایران و وزیر امور خارجه در سفر نیویورک به سر می‌بردند تا طبق سنتی که محمود احمدی‌نژاد از خود باقی گذاشت، رئیس‌جمهور فعلی ایران نیز در تمام جلسات مجمع عمومی دوره ریاست‌جمهوری خود – تا به این لحظه – شرکت داشته باشد.

همچون بار قبلی شرکت تیم روحانی در اجلاس مجمع عمومی که تماس تلفنی وی با باراک اوباما، رئیس دولت آمریکا انتقادهایی جدی را در تهران برانگیخته بود، این بار نیز برخی محافل در تهران و بالاخص در مجلس شورای اسلامی از دست دادن ظریف، رئیس دستگاه دیپلماسی روحانی با رئیس‌جمهور ایالات متحده به تندی انتقاد کردند. برخی از نمایندگان مجلس غیرت وزیر خارجه روحانی را کمتر از «جوجه خروس» دانستند و برخی دیگر اذعان کردند که غیرت ظریف از آنها کمتر نیست. در شبکه‌های اجتماعی هم این مساله بازتاب بسیار گسترده‌ای داشت. حامیان دولت در این شبکه‌ها برای توجیه اقدام ظریف بعضا به «ادب» متوسل شدند و گاهی به «روایات»، صادق زیباکلام هم معتقد بود که اصلا اتفاقی نیفتاده، مگر ظریف مرتکب قتل شده است و در همین حال مخالفان نیز اقدام ظریف را مورد نقدهای بسیار تند قرار دادند. گروهی از این منتقدین عکس‌هایی از «صدام حسین، معمر قذافی و محمد مرسی» را در حین دست دادن با مقامات آمریکایی منتشر کردند و سرنوشت آنها را به محمدجواد ظریف و رئیس وی در پاستور یادآوری کردند. تمام این اتفاقات در حالی می‌افتاد که روحانی به‌خاطر نیمه‌تمام نگذاشتن سفرش – که برخی می‌گویند نیمه‌تمام مانده – در پی فاجعه منا مورد انتقاد قرار می‌گرفت و رفتارش با رفتار «فرانسوا اولاند» پس از حمله به دفتر نشریه هتاک «شارلی ابدو» مقایسه می‌شد. گفتنی است که اولاند در جریان آن فقره، از خیر یک سفر خارجی گذشت. با این وصف، فاجعه منا و «وظایف شخص وزیر امور خارجه» در قبال آن پشت دستی که با اوباما داده شد، پنهان ماند و از یادها رفت.

با تمام این اوصاف، برخی سوالات را نمی‌توان از اذهان به دور نگه داشت. شاید اولین سوال این باشد که آیا لازم بود هم آقای ظریف و هم آقای روحانی در نیویورک باقی بمانند؟ نمی‌شد در شرایطی که قرار است روحانی مجبور است بدون اسم آوردن از جنایات عربستان سعودی در یمن در مجمع عمومی سازمان ملل متحد سخنرانی کند، دست‌کم ظریف به تهران برگردد و حداقل به پیگیری این موضوع بپردازد که چرا سعودی‌ها به همتایش در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی روادید نمی‌دهند؟

از این گذشته، در شرایطی که ظریف در نیویورک حضور داشت، آیا نمی‌توانست با وزاری امور خارجه برخی کشورهای آسیب دیده دیگر رایزنی یا نامه‌نگاری کند و دست‌کم فضا را برای عادل الجبیر قدری مه‌آلود سازد؟ وقتی الجبیر، وزیر امور خارجه عربستان صراحتا به رئیس دولت یازدهم اهانت کرد، آیا این تکلیف ظریف نبود که پاسخ همتای خود را با لحن مشابه بدهد؟ آقای ظریف که در جریان مذاکراتی که فرجام آن حصول برجام شد، بارها در نشریات خارجی یادداشت نوشت، نمی‌توانست در خصوص مدیریت حج و حق تمام مسلمین در اداره آن یادداشتی تهیه و برای دوستانش در نشریات خارجی ارسال نماید؟ آیا نمی‌توانست در نامه‌ای خواستار جلسه فوق‌العاده سازمان همکاری‌های اسلامی شود، ولو اینکه چنین جلسه‌ای هرگز تشکیل نگردد؟

سوالاتی از این دست شاید در اذهان برخی دیگر از شهروندان ایرانی هم وجود داشته باشند و شاید اینها که گفته شد تمام سوالات قابل طرح نباشند. اگرچه با سخنرانی تند رهبر انقلاب در تاریخ ۸ مهرماه در نوشهر، اعتبار تا حدودی به پاسپورت ایرانی بازگشته و سعودی‌ها تا حدی حاضر به همکاری شده‌اند تا آنجا که بالاخره سرنوشت یک دیپلمات ایرانی روشن‌شده به نظر می‌رسد اما شاید تذکار این نکته به برخی خالی از لطف نباشد که افکار عمومی ایران برای همیشه در ۲۳ تیر و در وین باقی نخواهند ماند، کمااینکه برای همیشه در «سعدآباد» باقی نماند.

 

 

وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران با انتشار بیانیه ای اعلام نمود، این وزارت با اعلام رسمی به سفارت بحرین در تهران و رد اتهامات بی اساس عنوان شده از سوی بحرین به جمهوری اسلامی ایران، نفر دوم سفارت بحرین در تهران را بعنوان عنصر نامطلوب شناخته و بسام دلهان الدوسری، معاون سفارت بحرین در تهران، باید ظرف 72 ساعت خاک جمهوری اسلامی ایران را ترک نماید. 

روز گذشته دولت بحرین با ادعای دخالت ایران در امور داخلی این کشور سفیر خود از تهران را فرا خوانده بود.

آخرین اخبار

اوقات شرعی

رد پا

حالت های رنگی